Διαβάσαμε : Η καρδερίνα

Έχοντας ήδη διαβάσει δύο βιβλία της Donna Tartt μπορώ να πω ότι επικεντρώνεται στο θάνατο και την απώλεια, και το πώς επηρεάζει τις ζωές των ανθρώπων που μένουν πίσω. Ιδίως τα μικρά παιδιά που αναγκάζονται να μεγαλώσουν με απλήρωτη αγάπη, είτε γονέα, είτε αδελφού. Πως καταφέρνουν να επιβιώσουν, αν καταφέρνουν τελικά, από το τραύμα, και να ζήσουν με αυτό. Η ερώτηση που επικρατεί είναι αν η ζωή τους θα είχε πάρει άλλο μονοπάτι αν δεν υπήρχε αυτή η απώλεια.

Η ιστορία του Theo Decker ξεκινά σε μεγάλη ηλικία, τον βρίσκουμε σε ένα ολλανδικό ξενοδοχείο, έχοντας διαπράξει φόνο, να προσπαθεί να διαβάσει στις ολλανδικές εφημερίδες χωρίς να γνωρίζει τη γλώσσα, αν γράφουν κάτι για τον φόνο αυτό και αν τον κυνηγούν.

Η ουσία όμως και ο όγκος του βιβλίου είναι η σκιαγράφηση της παιδικής του ηλικίας.

Ένα μικρό παιδί που ζει μια ευτυχισμένη παιδική ηλικία, παρόλα τα προβλήματα με τον αλκοολικό πατέρα του. Η αγάπη για την μητέρα, είναι απόλυτη, ανιδιοτελή και περικλείνει όλο τον μικρόκοσμο του παιδιού, δεν χρειάζεται τίποτα παραπάνω για να είναι ευτυχισμένο, μόνο την παρουσία της μαμάς του.

Μια μέρα σαν τις άλλες, η μητέρα θα χρειαστεί να περάσει από το σχολείο του γιου της, επειδή αυτός έχει διαπράξει μια σκανδαλιά. Έχοντας άπλετο χρόνο μέχρι το ραντεβού με το διευθυντή μαμά και γιος αποφασίζουν να πάνε μια βόλτα στο Μητροπολιτικό Μουσείο για να χαζέψουν τον αγαπημένο πίνακα της μαμάς, την Καρδερίνα.

Ένα τρομοκρατικό χτύπημα θα φέρει τα πάνω κάτω στη ζωή του παιδιού μιας και ως αποτέλεσμα αυτού είναι ο θάνατος της μητέρας.

Θα βρεθεί εγκλωβισμένο στο μουσείο ψάχνοντας την, θα γνωρίσει έναν ηλικιωμένο που θα συνδεθεί μαζί του, κρατώντας του το χέρι μέχρι να πεθάνει, αυτός ο ηλικιωμένος θα του προτείνει να πάρει την Καρδερίνα μαζί του, θα βρεθεί με ένα «κλεμμένο» πίνακα στο χέρι, θα βρει διέξοδο για να γυρίσει στο σπίτι και θα περιμένει με αγωνία να γυρίσει πίσω και η μαμά του.

Οι σελίδες που περιγράφουν τα παραπάνω γεγονότα είναι γραμμένες εκπληκτικά με μια συναρπαστική πρόζα. Το δράμα και η αγωνία του παιδιού κατακλύζουν κάθε κύτταρο του αναγνώστη.
Αυτό το ατυχές περιστατικό, να βρεθούν στο μουσείο την συγκεκριμένη ημέρα, θα γεμίσει το Theo με τύψεις. Αν δεν είχε κάνει τη σκανδαλιά η μητέρα του θα ζούσε. Η απώλεια της εξαρθρώνει τη ζωή του και την μετατοπίζει τόσο συναισθηματικά όσο και σωματικά.

Πως ένα παιδί που ζούσε μέχρι στιγμής σε συναισθηματική θαλπωρή να μετακομίσει σε μια πλούσια υλικά, οικογένεια φίλου του, μιας και ο πατέρας είναι άφαντος.

Πως ένα παιδί αναγκαστικά να φύγει από την προσωρινή ζεστασιά μιας άλλης οικογένειας για να βρεθεί στη νέα ζωή του πατέρα του, ο οποίος το μόνο που θέλει είναι να εκμεταλλευτεί τα χρήματα που του έχει αφήσει η μητέρα του, αναγκάζοντάς τον να φύγει από την αγαπημένη του Νέα Υόρκη και να πουλήσει όλα τα πράγματα του παλιού σπιτιού του.

Ο Theo από τις πρώτες ημέρες στο νέο του σχολείο, όταν μετακομίζει στο σπίτι του πατέρα του γνωρίζει τον Boris. Ένα παιδί που προέρχεται από προβληματική οικογένεια και γνωρίζει στον Theo, τα ναρκωτικά, το ποτό και τις μικροκλοπές. Η μαγεία της Tartt είναι ότι δεν παρουσιάζει τον Theo ως ένα παιδί που έχασε τον χαρακτήρα του από την απώλεια της μητέρας του αλλά ως ένα αγόρι που οι ατέλειες του χαράζονται πιο βαθιά ως απόρια του θανάτου της.

Όταν θα πεθάνει και ο πατέρας του αποφασίζει να το σκάσει και να περάσει τα λίγα παιδικά χρόνια που του μένουν δίπλα στον Hobie, συνεργάτη του ηλικιωμένου από το μουσείο. Ο Theo τον γνώρισε όταν προσπάθησε να έρθει σε επαφή με την οικογένεια του ανθρώπου που συνδέθηκε μαζί του λίγο πριν ξεψυχήσει. Ο Hobie διευθύνει ένα παλαιοπωλείο και είναι ο μόνος που του στάθηκε πιο κοντά σαν γονέα μετά την τραγωδία που τον βρήκε.

Στο μυθιστόρημα βέβαια υπάρχει και ένα δεύτερο σκέλος, αυτό είναι η ιστορία του πίνακα που είναι εξίσου δραματική. Ο πίνακας αυτός, τον οποίο ζωγράφισε ο Fabritius το 1654, μαθητής του Ρέμπραντ, είναι ο μόνος που διασώθηκε μετά από μια έκρηξη που συνέβη κοντά στο στούντιο του ζωγράφου. Αποτέλεσμα αυτής της έκρηξης ήταν να χαθούν όλα τα έργα του και να χάσει και ο ίδιος τη ζωή του.

Γνωρίζοντας αυτή την ιστορία ο Theo, όταν μαζεύει τον πίνακα από τα συντρίμμια με την προτροπή του ηλικιωμένου ετοιμοθάνατου, δεν θεωρεί ότι διαπράττει κλοπή, γιατί η κλοπή προϋποθέτει συνειδητή απόφαση. Ο ίδιος ενεργεί κάτω από ψυχική δυσφορία και προσπαθεί να σώσει τον πίνακα από την καταστροφή για άλλη μια φορά. Αυτή η λεπτομέρεια της κλοπής ή όχι, διατρέχει βαθιά της φλέβες του μυθιστορήματος.

Όταν φυσικά διαβάζει μετά από μέρες ότι ψάχνουν να βρουν πως και γιατί χάθηκε ο πίνακας, ο ίδιος επιλέγει να σωπάσει και από εδώ και στο εξής αρχίζει να αισθάνεται ένοχος. Καθώς περνούν τα χρόνια τόσο η προσκόλληση όσο και η φυσική σύνδεση με τον πίνακα ενισχύονται, άλλωστε είναι ένας πίνακας πανέμορφος αλλά πάνω από όλα του θυμίζει και την μητέρα του. Παράλληλα όμως αυξάνονται και η ενοχές του γιατί έχει στην κατοχή του αυτό το ανεκτίμητο έργο τέχνης.

Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου συναντάμε το Theo σε μεγαλύτερη ηλικία. Έχει μετατραπεί σε ένα νεαρό που αρνείται να σπουδάσει και βρίσκει τη κλίση του πουλώντας έξυπνα απομιμήσεις επίπλων ως αντίκες σε ανίδεους πελάτες. Κάπως έτσι εμφανίζεται ξανά στη ζωή του ο Boris και μπλέκουν στον υπόκοσμο της παράνομης πώλησης έργων τέχνης. Για λόγους που αφορούν την Καρδερίνα, βρίσκεται στο Άμστερνταμ με όπλο στο ένα χέρι και τον πίνακα στο άλλο.

Μέσα από χρόνια ενοχής και πόνου, η εμπειρία του τον δίδαξε ότι όταν αγαπάς κάτι πανέμορφο μπορεί να απαλύνει τη μοναξιά της ζωής σου.

Η καρδερίνα είναι ένα εκτεταμένο βιβλίο, μακρύτερο και πυκνότερο από ό, τι τα προηγούμενα μυθιστορήματά της Tartt, ταυτόχρονα η πιο οικεία και ώριμη δουλειά της μέχρι σήμερα. Η Tartt εμφανίζει δύο στυλ γραφής στην Καρδερίνα: το συνηθισμένο ποιητικό ύφος για το οποίο είναι γνωστή και μια πιο ανεπίσημη, ρευστή εσωτερική αφήγηση.

Σε μερικούς μπορεί να φανεί κουραστικό μιας και ξεπερνά τις 700 σελίδες, και να χαθούν στις μικρολεπτομέρειες. Η ανάπτυξη των χαρακτήρων ακόμα και αυτών που επηρεάζουν τον Theo μακροχρόνια καλύπτει πολλές σελίδες. Παρόλα αυτά η Tartt με έντεχνο τρόπο κρατάει τον αναγνώστη σε εγρήγορση και αγωνία, εκεί που οι ερωτήσεις αρχίζουν να πολλαπλασιάζονται μας πετάει αρκετά δολώματα. Η ανάγνωση αυτού του βιβλίου θα σας ταξιδέψει σε ένα κόσμο οικείο και ταυτόχρονα παράξενο, όπως μια αόριστη ανάμνηση που δεν είναι αρκετά κατανοητή.

Η Tartt, μέσω του Theo, δημιουργεί ένα χαρακτήρα που προσπαθεί να κατανοήσει τον εαυτό του, προσπαθώντας να κατανοήσει τις αντιξοότητες της μοίρας.

Η καρδερίνα είναι ένα μυθιστόρημα για το τραύμα της απώλειας, τη λαχτάρα για αγάπη και συντροφικότητα, τη τρέλα του μοναχικού έφηβου, την υπέρβαση της ομορφιάς και της δύναμης της τέχνης. Τι είναι, πάνω απ ‘όλα, είναι η ιστορία ενός ταλαντούχου, ορφανού αγοριού που θρηνεί τον τραγικό θάνατο των γονιών του, αναπτύσσεται με μια επικίνδυνη ωριμότητα, επιδιώκοντας να ξεπεράσει τις αντιξοότητες σε έναν κόσμο που δεν είναι δικός του.

Για την ιστορία η Καρδερίνα εδρεύει στη Βασιλική Πινακοθήκη της Χάγης και δεν έχει κλαπεί ποτέ.

About the author

Μερικά πράγματα είναι τόσο απλά που αγγίζουν το τέλειο.

Related

Κέρασέ μας ένα σχόλιο

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.